Theo Văn kiện Đại hội XIV của Đảng, có thể xác định 5 phương diện của “Chuẩn mực con người Việt Nam”, gồm: 

Chuẩn mực về tư tưởng - lý tưởng - bản lĩnh chính trị: Con người ấy phải có lý tưởng độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, có đạo đức cách mạng: Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư, yêu thương con người và sống có trách nhiệm với cộng đồng. 

Chuẩn mực về đạo đức - nhân cách - lối sống: Xây dựng con người Việt Nam toàn diện lấy đạo đức làm cốt lõi, trong đó lòng yêu nước là chuẩn mực để cống hiến và phát triển đất nước. Đồng thời, tinh thần đoàn kết, ý chí tự cường gắn liền với khát vọng tự do, hạnh phúc là sức mạnh giúp dân tộc giữ vững bản sắc trong bối cảnh toàn cầu hóa. Cuối cùng, đạo “Hiếu” cùng lối sống cần cù, trọng tình nghĩa và ham học hỏi tạo nên nền tảng vững chắc để con người Việt Nam không ngừng vươn lên. 

 Chuẩn mực về tri thức, năng lực và tinh thần sáng tạo: Người Việt Nam hiện đại cần được trang bị năng lực tư duy logic, phản biện và sáng tạo; kỹ năng số, ngoại ngữ và hội nhập văn hóa; tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm; tính chuyên nghiệp và đạo đức nghề nghiệp trong lao động. 

Chuẩn mực về tinh thần công dân và trách nhiệm xã hội: Công dân Việt Nam thời đại mới phải gắn liền với năng lực hành động và trách nhiệm xã hội, được thể hiện qua sự tôn trọng và tuân thủ pháp luật, sống kỷ luật và có tinh thần công dân; tham gia hoạt động cộng đồng, bảo vệ môi trường, giữ gìn trật tự xã hội; đóng góp trí tuệ, vật chất, tinh thần cho sự phát triển chung. 

Chuẩn mực về thể lực và khả năng làm chủ cơ thể: Trong bối cảnh hội nhập quốc tế và cách mạng công nghiệp 4.0, thể lực và chiều cao không chỉ là biểu hiện của sức khỏe cá nhân, mà còn là yếu tố cấu thành năng lực lao động, trí tuệ và sáng tạo của con người Việt Nam hiện đại. Các chuẩn mực nói trên không tồn tại riêng rẽ mà liên kết hữu cơ trong một hệ giá trị thống nhất. Khi 5 phương diện này được vun bồi đồng bộ, con người Việt Nam sẽ hình thành nhân cách toàn diện: Vừa có lý tưởng cao đẹp, vừa sáng về trí tuệ, vừa cao về đạo đức, vừa mạnh về hành động.

Theo Tạp chí Cộng sản